Geboorteakten kun je wijzigen, chirurgie is voor altijd

Gastauteur Elizabeth Reis vindt dat we niet te enthousiast moeten zijn over de nieuwe aanduiding ‘onbepaald’ in de Duitse geboorteakten. Omdat de categorie een verplichte aanduiding is voor baby’s met ambigue genitaliën, doet de wet misschien meer kwaad dan goed.

De meeste baby’s worden geboren met schijnbaar ongecompliceerde geslachtskenmerken; we kijken naar hun geslachtsdelen en beslissen vlot hun geslacht en hun gender. Natuurlijk zal niet iedereen uiteindelijk instemmen met het geslacht dat werd toegekend bij de geboorte. Transgender mensen ervaren dat het geslacht dat hen bij de geboorte werd toegewezen niet bij ze past, ook al leek de beslissing voor de meesten van hen volkomen voor de hand liggend.

Baby’s met ambigue genitaliën tonen een meer gecompliceerd beeld bij de geboorte. Deze baby’s zijn geboren met a-typisch uitziende genitaliën, bijvoorbeeld met schaamlippen die meer op een scrotum lijken of met een clitoris die te groot wordt bevonden. Soms moeten deze baby’s een ​​paar extra dagen in het ziekenhuis doorbrengen zodat artsen hormonale en chromosomale tests kunnen uitvoeren. En soms zijn zelfs deze tests onvoldoende om definitief te kunnen bepalen of zij man of vrouw zijn; ze zijn intersekse, een categorie die niet als keuze op de geboorteakte staat.

geboorteakten kun je wijzigen

Verkeerd beeld in de media

De nieuwe Duitse wet wordt enigszins onjuist in de media weergegeven, al zijn er enkele sterke interviews met intersekse mensen die ik zeker kan aanbevelen. Zelfs in dit geweldige stuk van Huffington Post gaat het fout; het verhaal begint met “Germany is the first country to designate intersex as a gender category.” Dat is niet precies wat in Duitsland is gebeurd. De optie “onbepaald” is toegevoegd – dat is niet hetzelfde. Mogelijk geloofde de wetgever dat deze optie ouders en artsen meer tijd zou geven om erachter te kunnen komen of hun intersekse baby het beste als jongen of als meisje zou kunnen opgroeien. Maar sommige intersekse-activisten hebben er wijselijk op gewezen dat de wet een ander, schadelijker effect kan hebben.

Zoals Hida Viloria  hier heeft opgemerkt, is er waarschijnlijk weinig bescherming voor een intersekse kind dat in de categorie “onbepaald” wordt ondergebracht. De verzekering voor de Duitse gezondheidszorg gaat uit van ‘mannelijk’ of ‘vrouwelijk’, is het dus onwaarschijnlijk dat ouders willen dat hun kind buiten de standaardcategorieën valt. Hetzelfde geldt ook als kinderen ouder worden en willen trouwen:  de binaire categorieën zijn nog steeds van kracht en alleen vrouwen en mannen kunnen samen trouwen. Als de categorie “onbepaald” stigmatiserend is (en het is moeilijk voor te stellen dat het niet zo zou zijn), hoe zouden ouders dan in staat zijn om de geboorteakte te aan te passen zodat hun kind in de meer “normale” man of vrouw categorieën valt?

Waarschijnlijk zouden intersekse baby’s genitale chirurgie moeten ondergaan om hun geslachtsdelen te ‘normaliseren’. Door het chirurgisch ingrijpen voldoen de genitaliën vervolgens beter aan het algemeen geldende beeld dat over mannelijke en vrouwelijke geslachtsdelen bestaat. Vervolgens kan de arts rechtmatig bepalen dat ook zij aan de wettelijke binaire indeling voldoen. Maar deze operaties op kinderen zijn nu precies waar intersekse-activisten al bijna twintig jaar tegen protesteren.

Intersekse baby’s mogen niet worden onderworpen aan genitale chirurgie, tenzij dit ​​medisch noodzakelijk is. Als ze louter om cosmetische redenen een operatie nodig hebben (dus om hun geslachtsdelen er normaler te laten uitzien) zodat ze rechtmatig man of vrouw kunnen zijn, dan wordt de Duitse wet een complete ramp. Het is de vraag of ouders minder druk zullen ervaren om aan de norm te voldoen door hun kind aan te geven als ‘onbepaald’ . Of zullen ze snel voor een operatie kiezen om zo de geslachtsaanduiding ‘man’ of ‘vrouw’ te verkrijgen, zoals Anne Tamar-Mattis, Executive Director van Advocates for Informed Choice vreest?

78453892_800px

John Money

Met de Duitse wet is het niet de eerste keer dat een een geboorteakte een dergelijke optie bood. Toen mijn broer in 1960 werd geboren, in Connecticut, waren de keuzen op de geboorteakte ‘man’, ‘vrouw’ en ‘onbeslist’. Mijn moeder herinnert zich dat zij tegen de verpleegster zei, “Onbeslist? Laat me een willekeurige baby zien, ik kan beslissen!” Maar ze had natuurlijk nog nooit een baby met ambigue genitaliën gezien, dus ze dacht naïef dat een beslissing altijd gemakkelijk zou zijn.

Jammer genoeg werden intersekse operaties niet voorkomen door het ‘onbeslist’ op geboorteakten. Sterker, de jaren 1960 waren de hoogtijdagen van “normaliserde” operaties op zuigelingen, gebaseerd op protocollen ontwikkeld aan de Johns Hopkins University. Deze protocollen gingen er van uit dat ouders hun kinderen het beste konden opvoeden indien de genitaliën overeenkwamen met het geslacht waarin het kind werd opgevoed. Zoals de in de twintigste eeuw toonaangevende intersekse-onderzoeker John Money en zijn collega’s Joan en John Hampson, het in 1955 zeiden: ‘Voor pasgeborenen en zeer jonge zuigeling-hermafrodieten, adviseren wij dat het het geslacht  in de eerste plaats wordt toegewezen op basis van de externe genitaliën en hoe goed deze zich lenen voor chirurgische reconstructie overeenkomend met het toegewezen geslacht, waarbij tevens rekening wordt gehouden met een programma van hormonale interventie.’ [i]

In 1957 gaven Money en de Hampsons in een ander door hen mede-geschreven artikel een argument voor chirurgisch ingrijpen bij intersekse kinderen: ‘Het chromosomale geslacht noch het gonadale geslacht moet het ultieme criterium zijn. Daarentegen moet de nadruk sterk liggen op de morfologie van de externe genitaliën en het gemak waarmee deze organen operatief kunnen worden gereconstrueerd om in overeenstemming te worden gebracht met het  toegewezen geslacht. ‘ [ii]

De gedachte dat het sociale geslacht kan worden gecreëerd om zo overeen te komen met de genitale vorm zou de volgende vijftig jaar richtinggevend zijn voor het omgaan met intersekse. Dit model, dat uitgaat van de medische toekenning van het geslacht en het verkiezen van het gemak van chirurgisch ingrijpen boven alle andere overwegingen, heeft geleid tot blijvende negatieve gevolgen die voortkomen uit de schaamte en geheimhouding rond een dergelijke operatie. Dit naast de fysieke problemen als gevolg van de operatie zelf, zoals het verlies van seksuele gevoeligheid.

En dit is wat de hedendaagse intersekse-activisten proberen te vermijden. De Duitse wetgever zal goede bedoelingen hebben gehad bij het schrijven deze wet die ouders meer tijd zou kunnen geven om te beslissen. Maar ze hadden naar meer intersekse mensen moeten  luisteren om volledig te begrijpen wat de belangrijkste vraagstukken zijn waarmee zij worden geconfronteerd. Geboorteakten kunnen worden gewijzigd; chirurgie die het gevoelige genitale weefsel wegneemt kan niet ongedaan worden gemaakt en moet daarom niet worden uitgevoerd, tenzij en totdat de intersekse persoon daar zelf om vraagt.


[i] John Money, Joan Hampson, and John Hampson, “Hermaphroditism: Recommendations Concerning Assignment of Sex, Change of Sex, and Psychologic Management,” Bulletin of the Johns Hopkins Hospital 97 (1955): 284-300, citaat op p. 290. Benadrukking toegevoegd.

[ii] John Money, Joan G. Hampson, and John L. Hampson, “Imprinting and the Establishment of Gender Role,” AMA Archives of Neurology and Psychiatry 77 (March 1957): 333-36, citaat op p. 334. Benadrukking toegevoegd.

Meer lezen:

  • Dreger, Alice Domurat, ed. Intersex in the Age of Ethics (Hagerstown, MD: University Publishing Group, 1999).
  • Greenberg, Julie A. Intersex and the Law: Why Sex Matters (NY, NY: New York University Press, 2012).
  • Holmes, Morgan. Intersex: A Perilous Difference (Selinsgrove, PA: Susquehanna University Press, 2008).
  • Karkazis, Katrina. Fixing Sex: Intersex, Medical Authority, and Lived Experience (Durham, NC: Duke University Press, 2008).
  • Kessler, Suzanne J. Lessons from the Intersexed (New Brunswick, NJ: Rutgers University Press, 1998).
  • Preves, Sharon. Intersex and Identity: The Contested Self (New Brunswick, NJ: Rutgers University Press, 2003).
  • Reis, Elizabeth. Bodies in Doubt: An American History of Intersex (Baltimore, MD: Johns Hopkins University Press, 2009).

Reis_200x200Elizabeth Reis is hoogleraar Women’s and Gender Studies aan de universteit van Oregon (VS) en auteur van Bodies in Doubt: An American History of Intersex. Zij houdt zich bezig met de geschiedenis en hedendaagse analyse van medische ethiek, seksualiteit en religie. Recentelijk heeft zij geschreven over besnijdenis van mannen, transgender issues, intersekse chirurgie en informed consent. Zij schrijft bovendien voor nursingclio.org, een samenwerkingsblog dat zich richt op het snijvlak van gender, seksualiteit, en geneeskunde.

Deze tekst is eerder gepubliceerd op nursinclio.org en is vertaald en gepubliceerd met toestemming van de auteur.

Bijdragen van gastauteurs zijn bedoeld om de discussie over vragen met betrekking tot intersekse/DSD op gang te brengen en weerspiegelen niet automatisch de standpunten van NNID.

Comments

comments